Ljudi koji tokom dana uzimaju izuzetno malu količinu hrane, preskaču obroke, jedu grickalice sa niskim kalorijskim vrednostima i nisu fizički aktivni imaju običaj da kažu: „Ništa ne jedem, a sve mi se lepi”. Kod njih je bazalni metabolizam izrazito nizak, jer jedu manje nego što bi trebalo i pri tom nastavljaju s tom praksom, rizikujući da drastično ugroze svoje zdravlje. Važno je znati da do poremećaja bazalnog metabolizma dolazi usled nedovoljne fizičke aktivnosti, rigoroznih dijeta sa izuzetno niskim kalorijskim unosom, preskakanja važnih obroka (doručak, večera), nedostatka sna...

Šta određuje bazalni metabolizam

- Bazalni metabolizam je najmanja količina energije koja je potrebna za funkcionisanje organizma, odnosno za rad svih organa, srca, jetre, mozga, creva, bubrega... u stanju potpunog mirovanja, i to u ležećem položaju i sa zatvorenim očima. Njegova vrednost zavisi od telesne mase, količine masnog tkiva i mišića, vode, od uzrasta, od pola, od zdravstvenog stanja i spoljne temperature. Kod muškaraca je bazalni metabolizam veći, kao i kod visokih osoba, dok je kod onižih ljudi sa viškom kilograma znatno manji. Sa bazalnim metabolizmom najčešće imaju problema gojazne žene niskog rasta - kaže dr Ana Gifing, specijalista anestezije i reanimacije i antiejdžing medicine.

Aparat za precizno merenje

Prema rečima doktorke Gifing, u praksi se određuje takozvani „resting” metabolizam, odnosno metabolizam u mirovanju, koji je za desetak procenata viši od bazalnog metabolizma. Za merenje se koristi trenutno najprecizniji svetski aparat CCM Expres (indirektni kalorimetar) u Beogradu koji je jedini u ovom delu Evrope.
- Postoje dva načina merenja bazalnog metabolizma, direktna i indirektna kalorimetrija. U praksi se koristi indirektna kalorimetrija, a to je mehanizam utvrđivanja potrošnje kiseonika u procesu disanja za stvaranje ugljen-dioksida. Sa CCM Expresom merimo razliku između svakog udahnutog kiseonika i izdahnutog ugljen-dioksida. Merenje se radi u trajanju od 20 do 30 minuta. Pacijenti pre toga ne treba da jedu najmanje dva do pet sati. Na testiranju dobijamo jasnu sliku na osnovu koje određujemo šta pacijent može da jede kako bi vrednosti bazalnog metabolizma doveli do optimalnih - objašnjava dr Ana Gifing.